-

Stalagmit

Artykuły użytkownika

Czy niepodległość Polski zaczęła się u brzegów Dardaneli? Z nie tak dawnej historii…

Szanownemu Gospodarzowi i Szanownym Czytelnikom z okazji Stulecia…

Jakiś czas temu w jednej z notek poruszałem kwestię wojny rosyjsko-tureckiej i brytyjskich manewrów dyplomatycznych w 1878 roku. W książce „Jak nakręcić bombę” starałem się zarysować obraz wielkiej międzynarodowej operacji prowadzącej do wybuchu globalnej wojny i rewolucji. Chciałem pokazać Szanownym Czytelnikom strukturę powiązań światowej polityki, gospodarki i działalności radykalnych organizacji politycznych hołdujących skrajnym poglądom. Dziś chcę zaprosić Czytelników do powrotu do Cieśniny Dardanelskiej i przemyślenia jednego z najbardziej znaczących wydarzeń w najnowszej historii.

Kiedy w 1878 roku eskadra admirała Hornby’ego, ponaglana rozkazami z Londynu, odpłynęła z ...

Stalagmit
10 listopada 2018 16:54

58     1812    12

O biblijnych realiach Cz. 1

Czytając „Pismo Święte” wchodzimy w historię i realia życia ludzi żyjących w czasach biblijnych na obszarach Bliskiego Wschodu i w krajach sąsiednich. Dzięki badaniom archeologicznym i źródłom historycznym możemy uzupełnić nasze wiadomości o starożytnej Palestynie i poznać życie ludzi, którzy żyli w czasach, gdy powstawała Biblia.

Starożytna Palestyna była krajem małym, ale ważnym. Leży bowiem w strategicznym miejscu, blisko przesmyku łączącego Afrykę i Azję. Od tysięcy lat przebiegały przez nią szlaki handlowe i komunikacyjne łączące obydwa kontynenty. Wąski skrawek lądu pomiędzy doliną rzeki Jordan a Morzem Śródziemnym nie był może specjalnie wielki i żyzny, ale wielu plemionom musiał się rzeczywiście wydawać „ziemią mlekiem i miodem płynącą& ...

Stalagmit
26 października 2018 20:22

64     2148    14

Zagłębie noryckie. Stal z serca Alp Cz. I

Wschodnioalpejskie zagłębie metalurgiczne położone w Noricum było w póżnym okresie lateńskim i w czasach panowania rzymskiego jednym z najważniejszych okręgów produkcji żelaza i stali w Europie. Wytwarzano tu słynną stal norycką, znaną w Imperium Rzymskim. Ośrodek produkcyjny w Noricum miał także wpływ na rozwój technologii obróbki żelaza na terenach zamieszkabych przez barbarzyńców.

Rozwojowi gospodarki w obszarze wschodnioalpejskim w okresie późnolateńskim sprzyjały globalne i lokalne zmiany klimatu. Około 400 lat przed Chr. skończył się definitywnie okres holoceńskiego pessimum klimatycznego, trwający od schyłku epoki brązu. Zaczęło się tzw. optimum klimatyczne okresu rzymskiego, podczas którego średnie roczne temperatury przewyższ ...

Stalagmit
21 października 2018 09:22

21     984    9

Organizator. Z nie tak dawnej historii...

Lord Alfred Milner (1854-1925)

Są postacie historyczne, w których ogniskują się wszelkie cechy epoki, są też takie, które mają przemożny wpływ na wydarzenia, a nawet z powodzeniem je kreują. Omawiana w tej notce postać należy do obydwu kategorii. Jest ona znana Czytelnikom książki „Jak nakręcić bombę”, ale ze względu na jej znaczenie, zasługuje na osobne omówienie.

Alfred Milner urodził się 23 marca 1854 roku w niemieckim mieście Giessen, leżącym wówczas w Wielkim Księstwie Hesji. Jego ojcem był Charles Milner, lekarz i lektor języka angielskiego na Uniwersytecie w Tybindze. Rodzina ojca już w XV wieku dorobiła się majątku na handlu trunkami i tkaninami. Dziadek Alfreda, James Richardson Milner osiedlił się w Nadrenii w roku 1805 i założył ...

Stalagmit
13 października 2018 11:05

56     2073    14

Meteoryty i historia

Spadająca z nieba materia towarzyszy ludziom od zarania dziejów. Mimo, że pochodzą z nieraz bardzo odległej przestrzeni kosmicznej, stanowią jednak stały element w życiu ludzi.

Najdziwniejsze jest to, że kiedy w starożytności i średniowieczu uznawano spadanie z nieba różnych ciał za zjawisko zupełnie oczywiste, to w rzekomo bardziej oświeconej erze nowożytnej uważano je za fantazje i bajki ciemnej i niewykształconej ludności wiejskiej. Kiedy ok. 1500 roku uczony francuski P. Gassendi zaobserwował meteoryt spadający na ziemię, uznano to za halucynację. Odrzucono sugestię Gassendiego, że zaobserwowany przez niego meteor mógł być fragmentem komety. Nie wierzono, że tego typu ciała mogą spadać z nieba. Jeden z XVIII wiecznych uczonych powiedział, że nie uwierzy w sp ...

Stalagmit
6 października 2018 13:14

43     1833    15

Nowa książka. "Jak nakręcić bombę"

Szanowni Czytelnicy,

Dzięki uprzejmości Szanownego Gospodarza i wydawnictwa "Klinika Języka" z Grodziska Mazowieckiego ukazała się niedawno moja książka  pt. "Jak nakręcić bombę. Kulisy światowego konfliktu", opowiadająca o genezie I wojny światowej. Kontynuuje ona i rozwija wątki znane Państwu z cyklu "Z nie tak dawnej historii...", a także zawiera wiele nowych tematów i informacji. Zawiera 22 rozdziały, plansze z najwyższej klasy rysunkami Rafała Czerniaka, oraz zdjęcia i liczy 424 strony. Przedstawia mechanizm, który doprowadził do niewyobrażalnej tragedii, jaką był wielki, światowy konflikt, który wybuchł w lecie 1914 roku. Mam nadzieję, że dzięki książce będą mieli Państwo okazję poznać kluczowe postacie i wy ...

Stalagmit
3 października 2018 17:49

34     1700    15

Pierwsza wojna światowa? Konflikt Rzymu i Kartaginy, cz. 3

Zagłada  

Kartagińczycy wiernie wypełniali zobowiązania wobec swego rzymskiego suwerena. Ich kraj był wyczerpany ekonomicznie i poniósł ciężkie straty w czasie wojny. Straty terytorialne na rzecz Rzymu i Numidów sprawiły, że mogli myśleć wyłącznie o przetrwaniu. Musieli porzucić plany rozbudowy handlowego imperium. Robili wszystko, by terminowo spłacać kontrybucję i nie prowokować Rzymian do odwetu. Hannibal po klęsce został sufetem i zajął się stabilizowaniem punickiej gospodarki, uginającej się pod ciężarem reparacji wojennych. Był bardzo skutecznym organizatorem i sprawił, że obywatele Kartaginy nie musieli z tego powodu ponosić dodatkowych ciężarów podatkowych. Zreformował także Radę Stu, która odtąd była wybierana przez członków zgromadze ...

Stalagmit
28 września 2018 23:40

19     1269    15

Anglia i Polacy w czasie Wielkiej Wojny. Z nie tak dawnej historii

We wrześniu 1914 do brytyjskiego ministerstwa spraw wewnętrznych (Home Office) przybyli przedstawiciele dwóch polskich organizacji: Polskiego Komitetu Informacyjnego i Polskiego Stowarzyszenia w Londynie i zasugerowali, którzy Polacy przebywający w Londynie są godni zaufania i których nie należy internować (niektórzy Polacy byli obywatelami państw, z którymi Wielka Brytania prowadziła wojnę). Mimo, że oficjalnie nie uznano tych organizacji i ich postulatów, to w praktyce uznano, że przynajmniej niektórzy Polacy pochodzący z wrogich krajów nie będą internowani i będzie się ich traktować jak przyjaciół. Szef londyńskiej policji, sir Edward Henry kontaktował się z ambasadą rosyjską, by sprawdzić, którzy Polacy są godni ...

Stalagmit
21 września 2018 18:48

40     2724    19

Pierwsza wojna światowa? Konflikt Rzymu i Kartaginy cz. 2

Niespokojne międzywojnie

Pokój zawarty między Rzymem a Kartaginą w 241 r. przed Chr. nie oznaczał, że w basenie Morza Śródziemnego wygasła wojna. Przeciwnie, działania militarne wzmogły się na wszystkich frontach, a agresywne mocarstwa z zapałem powiększały swoje strefy wpływów. Zupełnie jak podczas okresu międzywojennego w XX wieku. W Kartaginie wojna tak naprawdę się nie skończyła. Do Afryki Północnej wróciły tysiące iberyjskich, celtyckich i greckich najemników, którym Hamilkar obiecał wypłatę żołdu i nagród. Przez ostatnie kilka lat walczyli na kredyt i po powrocie do Kartaginy domagali się natychmiastowej wypłaty żołdu. Założyli obóz w Sicca Veneria pod Kartaginą i czekali na decyzje, jakie podejmą sufeci i Rada Trz ...

Stalagmit
13 września 2018 20:24

43     2178    16

Pierwsza wojna światowa? Konflikt Rzymu i Kartaginy cz. 1

Seria wojen Rzymu z Kartaginą, które rozegrały się na przełomie III i II w. przed Chr. należy do tych wielkich konfliktów zbrojnych, które zadecydowały o dalszych losach świata i całkowicie zmieniły życie ludzi, którzy byli weń zaangażowani. Wojny punickie były największymi, najbardziej niszczącymi i najkrwawszymi wojnami starożytnego świata. Działania wojenne toczyły się głównie na ogromnych obszarach basenu Morza Śródziemnego, ale w konflikt zaangażowani byli wojownicy z najdalszych zakątków Europy, Azji i Afryki. Uczestniczyły w niej w mniejszym lub większym stopniu niemal wszystkie liczące się ówcześnie państwa. Uczestnicy konfliktu utopili w nim ogromne zasoby materialne i pieniężne, a przede wszystkim dziesiątki tysięcy ludz ...

Stalagmit
31 sierpnia 2018 18:53

27     2726    17

Turbosłowiańskie szaleństwo

Już od kilku lat możemy obserwować w Polce usilne, a niekiedy wręcz nachalne upowszechnianie wizji najdawniejszej historii naszego kraju, która bardzo się różni od tego, co możemy przeczytać w książkach historycznych. Książki, artykuły i filmy sprzedają na wizję wielkiego starożytnego imperium słowiańskich Lechitów rozciągającego się od Renu i Dunaju daleko na wschód. Mówi się i pisze o Słowiano-Ariach i ich wyjątkowych genach. Z internetowych portali i książek wylewa się strumień treści, który ma dotyczyć ukrytej celowo przez wrogie siły nieznanej historii przedchrześcijańskiej Polski. Ale to tylko pozory. W rzeczywistości Czytelnik zalewany jest całą masą pseudoinformacji, których nie jest w stanie zweryfikować, choćby ze względu na br ...

Stalagmit
24 sierpnia 2018 19:53

90     5246    18

Żelazo Chalybów. Tajemniczy lud w metalurgicznym zagłębiu

Chalybowie (Χάλυβες; Χάλυβοι) byli ludem zamieszkującym północno-wschodnią Azję Mniejszą, nad Morzem Czarnym. Chalybowie często pojawiają się w źródłach antycznych jako pierwszy lud, który obrabiał żelazo, jako wynalazcy żelaznych narzędzi i broni. Temat doskonałej stali Chalybów jest obecny w literaturze od okresu archaicznego, aż do późnej starożytności. Są oni niekiedy wymieniani jako wytwórcy przedmiotów ze złota, srebra i brązu.

Mimo licznych wzmianek w źródłach informacje o tym ludzie są fragmentaryczne, co niekiedy sytuuje Chalibów wśród etnosów pół-legendarnych lub wręcz mitologicznych. Dlatego celowe jest zebranie ow ...

Stalagmit
21 sierpnia 2018 22:09

34     1478    11

Najdawniejsze dzieje. Burzliwy początek wieku brązu

Koniec IV i początek III tysiąclecia przed Chr. był okresem wielkich zmian w Starym Świecie. Powstawał właśnie system gospodarczy, który bez żadnej przesady można nazwać globalnym. Ale najpierw musiało zajść kilka ważnych okoliczności.

W pewnym momencie, około 3100 lat przed Chr. wielka sieć handlowa kultury Uruk rozpadła się całkowicie. Wygląda na to, że kolonie i faktorie zbuntowały się przeciw centrum i zyskały niezależność. Powstały dziesiątki nowych, lokalnych kultur. Uruk nie miało już sił i środków, by utrzymać rozległe handlowe imperium, a peryferie zbuntowały się i odłączyły. Stało się to, co w historii Bliskiego Wschodu miało się powtarzać wielokrotnie: słabość centrum i intrygi na peryferiach doprowadziły do rozpadu jeszcze niedawno silnej organizacji. Osied ...

Stalagmit
15 sierpnia 2018 14:10

29     1175    10

Najdawniejsze dzieje. Mezopotamia i nowy-stary porządek świata

Przemiany jakie dotknęły Stary Świat w IV tysiącleciu przed Chr., były ściśle związane z powstaniem miejskich kultur i organizacji państwowych nad Nilem, Indusem, w zachodnim Iranie i w Mezopotamii. To pomiędzy Tygrysem i Eufratem powstał jeden z największych ośrodków gospodarczych i politycznych ówczesnego świata.

Z dotychczasowych badań archeologii jasno wynika, iż najstarsze cywilizacje na kuli ziemskiej ukształtowały się na terenie Azji Zachodniej i doliny dolnego Nilu. Na tych właśnie terenach należy szukać początków zorganizowanego życia społecznego, pisma, miast, architektury monumentalnej i pierwszych organizmów państwowych. Cywilizacje starożytnego Egiptu i Mezopotamii powstały mniej więcej równolegle i prawdopodobnie od końca IV tys. prze ...

Stalagmit
11 sierpnia 2018 16:17

11     1048    10

Najdawniejsze dzieje. Początki mocarstwa nad Nilem

Kiedy w Europie ludność kultury ceramiki sznurowej i kultury pucharów dzwonowatych opanowywały coraz to nowe terytoria, we wschodniej części basenu Morza Śródziemnego, w Afryce Północnej i na Bliskim Wschodzie działy się rzeczy najistotniejsze. Wielkie obszary Afryki i Azji stały się teatrem politycznych, etnicznych i gospodarczych przeobrażeń, które na wiele stuleci ukształtowały oblicze świata. Już wtedy na całym globie trwała walka o opanowanie najbardziej obiecujących terenów i kontrolę nad najcenniejszymi zasobami. W kilku miejscach Starego Świata pojawiły się silne i zdecydowane elity, które były zdolne do zbudowania pierwszych organizacji państwowych.

Północna część kontynentu afrykańskiego w V i IV tysiącleciu przed Chr. była ...

Stalagmit
4 sierpnia 2018 11:26

23     1573    13

Najdawniejsze dzieje. Rydwany, step, miasta

Druga wielka grupa ludów Indoeuropejskich wyruszyła ze stepu pontyjskiego i kazachskiego w daleko kierunku wschodnim, w głąb kontynentu azjatyckiego. Także i tam ich przybycie przyniosło radykalne zmiany w życiu ludów, które napotkali. Ta gałąź ludów (Indoirańczycy) wywodzi się z kultur Andronowo i Sintaszta rozwijających się na ogromnym terenie stepu za Morzem Kaspijskim w okresie od 2300 do 1000 przed Chr. Na obszarze tych kultur spotykamy się z pochówkami podkurhanowymi, gdzie do komory grobowej składa się wraz ze zmarłym jego konie i rydwan. Migracja w kierunku południowym jest dość trudno uchwytna archeologicznie, niemniej pewne znaleziska i kultury mogą być z nią wiązane. W 1972 archeolodzy odkryli nad rzeką Sintaszta, w pobliżu łańcucha g&oacut ...

Stalagmit
26 lipca 2018 20:16

25     1703    20

Najdawniejsze dzieje. Od kamienia do brązu, od Europy do Azji

Migracje i zmiany klimatyczne przekształcały sytuację w Europie. Dawni potentaci grzebani w grobach książęcych koło Warny odchodzili w przeszłość, a na ich miejsce wchodzili nowi władcy kontynentu. Dni bogatych kultur bałkańskich były już policzone. Ze stepu pontyjskiego nadchodzili konni najeźdźcy, związani z kulturą Sredni Stog II. Z dorzecza dolnego Dniepru koczownicy przemieszczali się na zachód. Po przejściu Dniestru przeniknęli oni na obszar zajmowany przez kulturę Cucuteni-Tripolje. Niedługo potem pojawili się w Rumunii i w górach Bułgarii, jak o tym świadczą ich pochówki pod kurhanami. Jeżdżący wierzchem lub na wozach koczownicy byli uzbrojeni w kamienną i miedzianą broń. Najeżdżali i niszczyli osady, zmuszali miejscową elitę do podporządkowania się. Niekt& ...

Stalagmit
19 lipca 2018 22:17

22     1474    14

Najdawniejsza historia. Najeźdźcy, konie i wozy.

Europa epoki miedzi stała się kolebką rodzącej się, wysoko rozwiniętej cywilizacji. Jej ojczyzną był Półwysep Bałkański, zachodnie wybrzeża Morza Czarnego i dolina Dunaju. To tutaj już 4500 lat przed Chr. pojawiły się przedmiejskie kultury, dorównująca późniejszym o tysiąc lat cywilizacjom Egiptu i Mezopotamii. Był to ciągnący się z północy na południe pas kultur: Cucuteni-Tripolje, VI-Kodżadermen, Gumelnita-Karanovo. Cały obszar od granic stepu nadczarnomorskiego po Morze Egejskie był wypełniony przypominającymi miasta dużymi ufortyfikowanymi osadami, w których rządziła bogata i potężna elita, kontrolująca produkcję, handel i siłę roboczą. Ludzie mieszkający w tych osadach wynaleźli pierwsze, zaczątkowe pismo, którego przykłady znane są z Tart ...

Stalagmit
12 lipca 2018 00:35

93     4717    18

Najdawniejsze dzieje. Pierwsi rolnicy Europy

Pięć tysięcy lat temu świat był zupełnie inny, a jednocześnie tak podobny do dzisiejszego. Pierwsze społeczności rolnicze Europy i Azji prosperowały w najlepsze. Europejscy rolnicy zajmowali coraz to nowe ziemie i wypierali zamieszkujących je łowców i zbieraczy, spadkobierców tradycji mezolitycznej. Cały kontynent europejski zapełnił się wioskami i polami uprawnymi. Wszędzie karczowano lasy i brano coraz to nowe kawałki ziemi pod uprawę. Powiększanie stad bydła i owiec, a także rozszerzanie pastwisk stwarzało nowe perspektywy powiększania majątku i wzrostu zamożności oraz dobrobytu. Od Dniestru i Niemna po Ocean Atlantycki, od południowej Szwecji po Grecję, kontynent brali w swoje władanie właściciele ziemi i gospodarze.

Już około 7000 lat przed Chr. rozpoczęła się mig ...

Stalagmit
4 lipca 2018 20:01

20     1431    11

Zagadka Hitlera. Cz. 2. Z nie tak dawnej historii

Przez prawie dziesięć lat NSDAP budowała swoje struktury i testowała zdolność do zajmowania miejsc w parlamencie weimarskich Niemiec. Cały czas konkurowała i walczyła z komunistami z kierowanej przez Ernsta Thälmanna Komunistycznej Partii Niemiec. Za pieniądze niemieckich i amerykańskich przemysłowców funkcjonariusze i agitatorzy jeździli po Niemczech, głosząc agresywna ideologię we wszystkich niemal zakątkach kraju. Narodowych socjalistów poparł magnat prasowy Alfred Hugenberg, właściciel wydawnictw Scherl, agencji informacyjnej Telegraphen-Union (TU), agencji ogłoszeniowej Allgemeine Anzeigen GmbH , wytwórni filmowej Universum Film AG (Ufa). Hugenberg był hakatystą i przewodniczącym Niemieckiej Narodowej Partii Ludowej. Już w 1928 roku Hitler i Hugenberg wys ...

Stalagmit
29 czerwca 2018 18:58

69     4325    23

Strona 1 na 6.    Następna